در صنایع مختلف یکی از روشهای معمول برای ساخت اجسام قالبگیری است. مثلا برای ساخت یک شاخه مسی، مس را در قطعات بسیار بزرگ ذوب کرده و آنها را در قالب مورد نظر ریخته و سرد میکنند تا جسم دلخواه خود را بدست آورند. حالا بیایید در سطح اتمی این عملیات را بررسی کنیم: وقتی قطعات بزرگ مس را ذوب میکنیم مولکولها یا به عبارتی دانهها (دانهها مجموعهای از اتمهایی است که به طور طبیعی به صورت منظم کنار هم قرار میگیرند) به دلیل حرارت روی هم میلغزند و در حال جنبش هستند، وقتی مایع مذاب در غالب ریخته میشود این دانهها به صورت نامرتب روی هم ریخته میشوند و هنگامی که مایع را سرد میکنیم تا جسم جامد حاصل شود تنها این دانهها به دلیل کاهش دما جنبش خود را از دست میدهند. میبینید که اکنون ما چه جسم نامرتبی خواهیم داشت البته این روش در مواردی خوب است به طور مثال قابلیت چکش خواری بالاتری دارد.
اما اگر ما برای ساخت همین جسم از سطح مولکولی کار را آغاز کنیم به دلیل نظم بیشتر بین اتمها و تشکیل پیوندهای بیشتر و محکم تر جسم مقاوم تری را خواهیم داشت و همچنین ماده کاراتر خواهد بود.
یکی دیگر از کاربردها: امروزه قطعاتی طراحی شدهاند که قابلیت خود تمیز شونده دارند. پوششهاي فوتوکاتاليستي جزو اين گروه هستند. اين پوششها از بلورهايي تشکيل شدهاند که در مقابل نور خاصيت خودپاککنندگي پيدا ميکنند. اين پوشش ميتواند با اسپري کردن روي انواع سطوح قرار بگيرد و با تجزية مواد آلودهکنندة هوا آن را هم تصفيه کند. لباسهاي ضدّ لک هم خاصيت خودپاککنندگي دارند، ولي سازوكارشان با پوششهاي فوتوکاتاليستي متفاوت است. اگر برگ نيلوفر آبي را تا حالا ديده باشيد هميشه قطرههاي آب روي آن و در مرکز برگ جمع ميشوند، ولي هيچگاه برگ خيس نميشود.
منتظر مطالب بعدی باشید ........
